პროექტი შემუშავებულია COLLIERS INTERNATIONAL GEORGIA-ს მიერ

საცხოვრებელი


1.
თბილისის ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა კვირების მიხედვით, 2020 წ.
2019 წელი
კრიზისამდე პერიოდი
რეაბილიტაციის პერიოდი

2.

აგვისტო

2020 წლის აგვისტოში თბილისის საცხოვრებელ ბაზარზე 2,293 ბინის ტრანზაქცია დაფიქსირდა, რაც წინა წლის მაჩვენებელს 16%-ით ჩამორჩება

რაც შეეხება ბაზრის ზომას 19%-იანი კლებაა 2019 წელთან შედარებით და 95 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენს.

თბილისში ბინების ტრანზაქციები და ბაზრის ზომა, 2020 წლის აგვისტოს შედარება 2019 წლის აგვისტოს თვესთან.
ტრანზაქციების რაოდენობა
ბაზრის ზომა

3.

აგვისტო

რაც შეეხება ახალაშენებული ბინების სეგმენტებს, წინა თვეების მსგავსად ყველაზე მნიშვნელოვანი კლება კვლავ პრემიუმ სეგმენტზე ფიქსირდება (-63%), მედიუმ კლასის ბინების რაოდენობა 26%-ითაა შემცირებული, ხოლო ეკონომ სეგმენტი გაცილებით უკეთეს მდგომარეობაშია და მხოლოდ 6%-ით ჩამორჩება წინა წლის ანალოგიურ მაჩვენებელს.

თბილისში ახალაშენებული ბინების ტრანზაქციების განაწილება სეგმენტების მიხედვით, 2020 წლის აგვისტოს შედარება 2019 წლის აგვისტოს თვესთან
აგვისტო 2019
აგვისტო 2020

4.

აგვისტო

2020 წლის რვა თვის მონაცემებით, ჯამში განხორციელდა 15,410 ბინის ტრანზაქცია, რომელთა ჯამური ბაზრის ღირებულება 677 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენს. წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით ტრანზაქციების რაოდენობა 29%-ით, ხოლო ბაზრის ზომა 32%-ით ჩამორჩება

თუმცა აღსანიშნავია, რომ მიმდინარე წლის პირველ ნახევართან შედარებით 4%-5%-ით გაუმჯობესდა აღნიშნული მაჩვენებლები.

თბილისში ბინების ტრანზაქციები და ბაზრის ზომა, იანვარი-აგვისტო 2020 წლის შედარება 2019 წელთან.
ტრანზაქციების რაოდენობა
ბაზრის ზომა

5.

ივნისი

განვიხილეთ საბაზისო სცენარი ზომიერი იზოლაციის პირობებში 2020 წლის ბოლომდე.

როგორც ცხრილიდან იკვეთება, ნეგატიურია მოლოდინები მედიუმ სეგმენტის საცხოვრებელ უძრავ ქონებაზე როგორ ტრანზაქციების ისე ფასის კუთხით. ამ სეგმენტში უფრო გააქტიურდება სპეკულატიური ტრანზაქციები, შემცირებული უძრავი ქონების ფასის ხარჯზე.

ეკონომ კლასის შემთხვევაში ფასი უმნიშვნელოდ შეიცვლება, თუმცა ტრანზაქციების რაოდენობა ამ სეგმენტშიც მოიკლებს. აღსანიშნავია, რომ იზოლაციის ფონზე მოთხოვნა იზრდება კერძო და ხელმისაწვდომ სახლებზე მათ შორის ქალაქგარეთ.

პრემიუმ კლასის შემთხვევაში წლის ბოლომდე მოსალოდნელი ტრანზაქციების შემცირება თუმცა ვფიქრობთ, რომ ფასი უმნიშვნელოდ შეიცვლება. ეს განსაკუთრებით მწვავედ აისახება გასაქირავებელი უძრავი ქონებაზე, სადაც მოსალოდნელია როგორც ტრანზაქციების ისე მათ შორის ფასის შემცირებაც.

ტრანზაქციებისა და ფასის ცვლილების მოლოდინი ეკონომ, მედიუმ და პრემიუმ კლასის საცხოვრებელ უძრავ ქონებაში

* ფასის ზრდაზე ორიენტირებული უძრ. ქონება

ბინები < $800 კვ.მ. , სახლები - < $70,000

მედიუმი - ბინები $800-$1,200 კვ.მ. ; სახლები - $70,000-$200,000

პრემიუმი - ბინები +$1,200 კვ.მ. ; სახლები; > $200,000

წყარო: კოლიერსი

6.

ამ მონაკვეთში ფასების ცვლილებასთან დაკავშირებით რეალური რეაქციების შეჯამება რთულია, სანამ არ აღდგება ეკონომიკური აქტივობა და მოიხსნება სახელმწიფოს მიერ დაწესებული შეზღუდვები. აღსანიშნავია, რომ დეველოპერების გარკვეულმა ნაწილმა პირველად ბაზარზე უკვე დაიწყო ფასდაკლების აქციები, თუმცა მეორად ბაზარზე ჯერჯერობით ამ დოზით რეაგირება არ მომხდარა.

ფასების შემცირება რისკს უქმნის დეველოპმენტების შიდა განვადებებს. განსაკუთრებით კი ადრეულ ეტაპზე არსებულ დეველოპმენტებს და იმ კონტრაქტებს, რომლებიც მცირე ავანსითაა ნაყიდი. დეველოპერების ნაწილთან გასაუბრებაზე დაყრდნობით, მყიდველების მხრიდან განვადების გადახდები შემცირებულია. ამის დარეგულირება შეიძლება დეველოპერების მიერ მომხმარებლებისთვის მშენებლობის გეგმიურად გაგრძელების ჩვენებით. აღნიშნულში მნიშვნელოვანი როლი ექნებათ ბანკებს. თუ დაფინანსება სტაბილურად გაგრძელდება და დეველოპერები შეძლებენ მშენებლობის შეუფერხებელ გაგრძელებას, მომხმარებლებიც დაინახავენ, რომ მათ ქონებას საფრთხე არ ემუქრება და უფრო მეტი იქნება შანსი, რომ მათაც გააგრძელონ შიდა გადახდები.

7.

მოკლევადიან პერიოდში მოსალოდნელია ტრანზაქციების შემცირება განსაკუთრებით ტურისტულ არეალებში, როგორებიცაა: ბათუმი, ბაკურიანი, გუდაური. 2019 წლის მონაცემებით, ბათუმის ბაზარზე ჯამში დაახლ. 11,500 ტრანზაქცია განხორციელდა, აქედან დიდი წილი საინვესტიციო ქონებებზე მოდის. სხვა მასშტაბით, მაგრამ საინვესტიციო ბინები ჭარბობს ბაკურაინსა და გუდაურშიც. სავარაუდოა, რომ გაურკვევლობის ამ პერიოდში, მყიდველები თავს შეიკავებენ ე.წ. ტურისტული დანიშნულების ბინების შეძენისგან.

8.

საინვესტიციო/გასაქირავებელი ბინების ბაზარი გამოწვევების წინაშე დადგება. მოსალოდნელია ფასების მნიშვნელოვანი შემცირება, როგორც გასაქირავებელ, ისე გასაყიდ ქონებაზე. მეორე მხრივ, ამ შემცირებამ შესაძლოა გააჩინოს სპეკულატიური ინვესტორების ახალი ტალღა, რომლებიც კრიზისულ პერიოდში აქტიურდებიან.

მოლოდინები და შესაძლებლობები

საბანკო სექტორის მდგრადობა და სესხების ფინანსირების გაგრძელება უძრავი ქონების სექტორის მდგრადობის ერთ-ერთი მთავარი გარანტი ხდება, შესაბამისად ამ სექტორზე მხარდაჭერაზე საუბარი საბანკო სისტემის მხარდაჭერასთან ერთად უნდა მოხდეს.
დეველოპერებმა შესაძლოა განიხილონ შიდა განვადებების ვადის გახანგრძლივების საკითხი და ამით შეინარჩუნონ მეტი გადამხდელი. ასევე, სასურველია რომ არ გადავიდნენ აგრესიულ ფასის შემცირებაზე, რადგან ამით ბაზრის ღირებულება ჯამში არ გაიზრდება.
დისტანცირების კულტურის განვითარებასთან ერთად, მოთხოვნა უფრო გაიზრდება ხელმისაწვდომ კერძო სახლებზე. მათ შორის პირველად საცხოვრებელ სახლებზე ქალაქთან ახლოს და აგარაკებზე ქალაქგარეთ. ასევე, სავარაუდოდ გაძლიერდება მოთხოვნა მცირე ზომის მიწის ნაკვეთებზე, სადაც მყიდველებს შეეძლებათ თავად დამოუკიდებლად ააშენონ.
არსებობს შესაძლებლობა, რომ საქართველომ,როგორც ქვეყანამ შეძლოს, საცხოვრებლად უსაფრთხო და სასურველ ქვეყანად დაპოზიციონირება. მოიზიდოს მეტი მსურველი, რომელიც სწორედ საქართველოში შეიძენს სახლს და გადმოვა საცხოვრებლად. განსაკუთრებით საინტერესო შეიძლება იყოს ეს შეთავაზება ევროპის ასაკოვანი მოსახლეობისა (60 წელს ზემოთ მოსახლოება მთლიანი ევროპული მოსახლოების 25%-ს წარმოადგენს) და ფრილანსერებისთვის, რომელთათვისაც ლოკაციას გადამწყვეტი მნიშვნელობა არ აქვს და პრიორიტეტი უსაფრთხოება და ახალი გამოცდილებაა.