პროექტი შემუშავებულია COLLIERS INTERNATIONAL GEORGIA-ს მიერ

საცხოვრებელი


1.
თბილისის ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა კვირების მიხედვით, 2020 წ.
2019 წელი
კრიზისამდე პერიოდი
რეაბილიტაციის პერიოდი

2.

განახლებული: 19 ოქტომბერი, 2020

2020 წლის სექტემბერში თბილისში 3,121 საცხოვრებელი ბინის ტრანზაქცია დაფიქსირდა, რაც წინა წლის მაჩვენებელს 11%-ით აღემატება. აღსანიშნავია, რომ 2019 წელთან შედარებით ბაზრის ზომა 8%-ითაა გაზრდილი და 134 მილიონ აშშ დოლარს შეადგენს.

ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა და ბაზრის ზომა (აშშ დოლარი, მილიონი)
2020-2019 წლების სექტემბრის თვის შედარება

3.

განახლებული: 19 ოქტომბერი, 2020

თბილისში ახალაშენებული ბინების რაოდენობა წინა წლის ანალოგიურ მაჩვენებელს 18%-ით აღემატება, ხოლო ძველ ბინებზე რეგისტრირებული ტრანზაქციების რიცხვი მხოლოდ 2%-ითაა შემცირებული და 962 ერთეულს შეადგენს.

თბილისში საცხოვრებელი ბინების ტრანზაქციების განაწილება პროექტის ტიპების მიხედვით
2020-2019 წლების სექტემბრის თვის შედარება
ახალი პროექტები
ძველი პროექტები

4.

განახლებული: 19 ოქტომბერი, 2020

ახალაშენებული ბინების პრემიუმ და მედიუმ სეგმენტები წინა წლის ანალოგიურ მაჩვენებელს 29% და 23%-ით ჩამორჩებიან. ეკონომ სეგმენტში ტრანზაქციების რაოდენობა 32%-ითაა გაზრდილი და 1,814 ერთეულს შეადგენს, რაც დიდწილად სახელმწიფო სუბსიდირების პროგრამის შედეგია.

თბილისში ახალაშენებული ბინების ტრანზაქციების განაწილება სეგმენტების მიხედვით
2020-2019 წლების სექტემბრის თვის შედარება
სექტემბერი 2019
სექტემბერი 2020

5.

განახლებული: 19 ოქტომბერი, 2020

თბილისში მდებარე ბინებზე დაფიქსირებული ტრანზაქციები 2020 წლის პირველ სამ კვარტალში 24%-ით შემცირდა წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით. დრამატული - 63%-იანი კლება შეინიშნებოდა 2020 წლის მეორე კვარტალში.

თბილისში ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა კვარტლების მიხედვით
2020-2019 წლების I, II და III კვარტლების შედარება
I კვარტალი
II კვარტალი
III კვარტალი

6.

განახლებული: 4 ივნისი, 2020

განვიხილეთ საბაზისო სცენარი ზომიერი იზოლაციის პირობებში 2020 წლის ბოლომდე.

როგორც ცხრილიდან იკვეთება, ნეგატიურია მოლოდინები მედიუმ სეგმენტის საცხოვრებელ უძრავ ქონებაზე როგორ ტრანზაქციების ისე ფასის კუთხით. ამ სეგმენტში უფრო გააქტიურდება სპეკულატიური ტრანზაქციები, შემცირებული უძრავი ქონების ფასის ხარჯზე.

ეკონომ კლასის შემთხვევაში ფასი უმნიშვნელოდ შეიცვლება, თუმცა ტრანზაქციების რაოდენობა ამ სეგმენტშიც მოიკლებს. აღსანიშნავია, რომ იზოლაციის ფონზე მოთხოვნა იზრდება კერძო და ხელმისაწვდომ სახლებზე მათ შორის ქალაქგარეთ.

პრემიუმ კლასის შემთხვევაში წლის ბოლომდე მოსალოდნელი ტრანზაქციების შემცირება თუმცა ვფიქრობთ, რომ ფასი უმნიშვნელოდ შეიცვლება. ეს განსაკუთრებით მწვავედ აისახება გასაქირავებელი უძრავი ქონებაზე, სადაც მოსალოდნელია როგორც ტრანზაქციების ისე მათ შორის ფასის შემცირებაც.

ტრანზაქციებისა და ფასის ცვლილების მოლოდინი ეკონომ, მედიუმ და პრემიუმ კლასის საცხოვრებელ უძრავ ქონებაში

* ფასის ზრდაზე ორიენტირებული უძრ. ქონება

ბინები < $800 კვ.მ. , სახლები - < $70,000

მედიუმი - ბინები $800-$1,200 კვ.მ. ; სახლები - $70,000-$200,000

პრემიუმი - ბინები +$1,200 კვ.მ. ; სახლები; > $200,000

წყარო: კოლიერსი

7.

ამ მონაკვეთში ფასების ცვლილებასთან დაკავშირებით რეალური რეაქციების შეჯამება რთულია, სანამ არ აღდგება ეკონომიკური აქტივობა და მოიხსნება სახელმწიფოს მიერ დაწესებული შეზღუდვები. აღსანიშნავია, რომ დეველოპერების გარკვეულმა ნაწილმა პირველად ბაზარზე უკვე დაიწყო ფასდაკლების აქციები, თუმცა მეორად ბაზარზე ჯერჯერობით ამ დოზით რეაგირება არ მომხდარა.

ფასების შემცირება რისკს უქმნის დეველოპმენტების შიდა განვადებებს. განსაკუთრებით კი ადრეულ ეტაპზე არსებულ დეველოპმენტებს და იმ კონტრაქტებს, რომლებიც მცირე ავანსითაა ნაყიდი. დეველოპერების ნაწილთან გასაუბრებაზე დაყრდნობით, მყიდველების მხრიდან განვადების გადახდები შემცირებულია. ამის დარეგულირება შეიძლება დეველოპერების მიერ მომხმარებლებისთვის მშენებლობის გეგმიურად გაგრძელების ჩვენებით. აღნიშნულში მნიშვნელოვანი როლი ექნებათ ბანკებს. თუ დაფინანსება სტაბილურად გაგრძელდება და დეველოპერები შეძლებენ მშენებლობის შეუფერხებელ გაგრძელებას, მომხმარებლებიც დაინახავენ, რომ მათ ქონებას საფრთხე არ ემუქრება და უფრო მეტი იქნება შანსი, რომ მათაც გააგრძელონ შიდა გადახდები.

8.

მოკლევადიან პერიოდში მოსალოდნელია ტრანზაქციების შემცირება განსაკუთრებით ტურისტულ არეალებში, როგორებიცაა: ბათუმი, ბაკურიანი, გუდაური. 2019 წლის მონაცემებით, ბათუმის ბაზარზე ჯამში დაახლ. 11,500 ტრანზაქცია განხორციელდა, აქედან დიდი წილი საინვესტიციო ქონებებზე მოდის. სხვა მასშტაბით, მაგრამ საინვესტიციო ბინები ჭარბობს ბაკურაინსა და გუდაურშიც. სავარაუდოა, რომ გაურკვევლობის ამ პერიოდში, მყიდველები თავს შეიკავებენ ე.წ. ტურისტული დანიშნულების ბინების შეძენისგან.

9.

საინვესტიციო/გასაქირავებელი ბინების ბაზარი გამოწვევების წინაშე დადგება. მოსალოდნელია ფასების მნიშვნელოვანი შემცირება, როგორც გასაქირავებელ, ისე გასაყიდ ქონებაზე. მეორე მხრივ, ამ შემცირებამ შესაძლოა გააჩინოს სპეკულატიური ინვესტორების ახალი ტალღა, რომლებიც კრიზისულ პერიოდში აქტიურდებიან.

მოლოდინები და შესაძლებლობები

საბანკო სექტორის მდგრადობა და სესხების ფინანსირების გაგრძელება უძრავი ქონების სექტორის მდგრადობის ერთ-ერთი მთავარი გარანტი ხდება, შესაბამისად ამ სექტორზე მხარდაჭერაზე საუბარი საბანკო სისტემის მხარდაჭერასთან ერთად უნდა მოხდეს.
დეველოპერებმა შესაძლოა განიხილონ შიდა განვადებების ვადის გახანგრძლივების საკითხი და ამით შეინარჩუნონ მეტი გადამხდელი. ასევე, სასურველია რომ არ გადავიდნენ აგრესიულ ფასის შემცირებაზე, რადგან ამით ბაზრის ღირებულება ჯამში არ გაიზრდება.
დისტანცირების კულტურის განვითარებასთან ერთად, მოთხოვნა უფრო გაიზრდება ხელმისაწვდომ კერძო სახლებზე. მათ შორის პირველად საცხოვრებელ სახლებზე ქალაქთან ახლოს და აგარაკებზე ქალაქგარეთ. ასევე, სავარაუდოდ გაძლიერდება მოთხოვნა მცირე ზომის მიწის ნაკვეთებზე, სადაც მყიდველებს შეეძლებათ თავად დამოუკიდებლად ააშენონ.
არსებობს შესაძლებლობა, რომ საქართველომ,როგორც ქვეყანამ შეძლოს, საცხოვრებლად უსაფრთხო და სასურველ ქვეყანად დაპოზიციონირება. მოიზიდოს მეტი მსურველი, რომელიც სწორედ საქართველოში შეიძენს სახლს და გადმოვა საცხოვრებლად. განსაკუთრებით საინტერესო შეიძლება იყოს ეს შეთავაზება ევროპის ასაკოვანი მოსახლეობისა (60 წელს ზემოთ მოსახლოება მთლიანი ევროპული მოსახლოების 25%-ს წარმოადგენს) და ფრილანსერებისთვის, რომელთათვისაც ლოკაციას გადამწყვეტი მნიშვნელობა არ აქვს და პრიორიტეტი უსაფრთხოება და ახალი გამოცდილებაა.